สีลวิสุทฺธิ ๑

แก้วประเสริฐ


                             สีลวิสุทฺธิ ๑
                (ขยายความ วิสุทฺธิสังคหะ ๗)
          ดูกรผู้ใฝ่ธรรมประจำจิต
ที่สถิตดวงธรรมงามแจ่มใส
เพริศพริ้งแพร้วแนวน้อมกล่อมหทัย
เฉิดไฉไลดุจสุริยันจันทร์ดารา
          บทต่อไปใคร่จะกล่าวเล่าถึงศีล
โน้มนำจินต์มาเล่าเฝ้ากังขา
ว่าท่านรู้หรือไม่ในเจตนา
ที่เขาว่าศีลนั้นเป็นอย่างไร
          ในสามัญกล่าวไว้นิจศีลเป็นวิสุทฺธิ
ครั้นดำริห์ผลิรวบรัดจักสงสัย
ความเป็นมานิจศีลคืออะไร
ขอแถลงไว้เพื่อได้ไม่ต้องทวน
          คำว่า นิจ แปลความสม่ำเสมอ
ย่อมเข้าเสนอเสมอไปไม่ต้องหวน
ศีลนั้นหรือคือสิ่งเข้ามาชวน
ประกอบล้วนรวมไว้เป็นนิจศีล
          ศีลคือข้อบัญญัติกำหนดทางปฏิบัติ
เข้าเร่งรัดกายวาจาดุจน้ำค้างริน
บริสุทธิ์สิ้นมลทินเป็นอาจินต์
ไม่โบยบินหนีห่างร้างแก่ใจ
          นิจศีลชื่อว่าสีลวิสุทฺธิที่บริสุทธิ์วิเศษ
ด้วยเพราะเหตุสม่ำเสมอไม่หลงใหล
ทุกขณะวินาทีมีค่านำพาไป
ล้วนไฉไลกายวาจาใจให้สะอาดบริสุทธิ์
          อุปมาดั่งดุจเพชรที่ได้เจียรนัยแล้ว
ย่อมเพริศแพร้วผ่องพรรณอันวิมุติ
เจิดจรัสวาวแววคุณค่าหาที่สุด
เปรียบประดุจแสงธรรมนำมาตรอง
          นิจศีลแยกบัวไว้ได้สี่อย่าง
เป็นแนวทางแห่งธรรมล้ำสนอง
คฤหัสถ์มีห้าข้อเข้าครอบครอง
อุบาสกบาสิกาปองอุโบสถศีลเบ็ดเสร็จ
           ส่วนสามเณรนั้นมั่นคงในศีลสิบ
พระภิกษุริบรวบรวมไว้ได้สองร้อยยี่สิบเจ็ด
สม่ำเสมอค้นหาแหล่งแห่งความเท็จ
ที่แฝงเล็ดลอดสอดแทรกมิสิ้นสุด
          หากปฏิบัติได้สม่ำเสมอมิขาดวิ่น
ก็จะสิ้นทุศีลนำสู่ธรรมขั้นสูงสุด
มีฌานมรรคผลกุศลผลธรรมนำรุด
เป็นเหตุฉุดกายวาจาใจให้หมดจด
          จึงชื่อว่านิจศีลเป็นธรรมวิสุทฺธิ
แรกแย้มผุดกลิ่นหอมดอกไม้สด
แต่ยากยิ่งสิ่งเหล่านี้ที่มักคด
มันเลี้ยวลดหมดสิ้นแห่งความดี
          พรรณนาเรื่องศีลไว้ได้เท่านี้
ด้วยเหตุที่หมดภูมิอันเป็นศรี
ขอเชิญผู้รู้ทั้งหลายมาช่วยที
เสริมบทกวีแนวทางสร้างคุณธรรม.
            ๙๙๙   แก้วประเสริฐ.   ๙๙๙				
comments powered by Disqus
  • เพราะรัก

    30 พฤศจิกายน 2547 15:27 น. - comment id 381171

    มาฟังอ่านธรรมสงบจิตสงบใจค่ะรู้สึกเบื่อๆเซงจังค่ะพี่แก้ววันนี้
    คิดถึงเสมอค่ะ
  • กุ้งหนามแดง

    30 พฤศจิกายน 2547 16:21 น. - comment id 381190

    แวะมาอ่านธรรมะค่ะ..
    ..
  • ไอติมรสต้มยำ

    30 พฤศจิกายน 2547 17:24 น. - comment id 381233

    วันนี้ไม่มีใครอยากกินไอติมเลยเหรอ
    อร่อยนะ มีขายที่นี่ที่เดียวนะ รสต้มยำ
    
    
    ไอติมแวะเข้าทักทาย
    ตอนนี้ไม่สบาย
    เดี๋ยวหายแล้ว
    จะมาใหม่นะคะ
  • somebody

    30 พฤศจิกายน 2547 18:02 น. - comment id 381250

     
    มีเพียงยอดศิลปิน ที่สามารถ
    ทำให้...ศาสน์และศิลปลงตัว ๚ะ๛
    
    size> 
  • extreme life

    30 พฤศจิกายน 2547 19:19 น. - comment id 381287

    รักษาศีลทำลายสิ้นกิเลสมาร ^o^
  • สาวดำ-รำพัน

    30 พฤศจิกายน 2547 22:04 น. - comment id 381363

    อิอิ... แวะมาเม้นท์คุณลุงค่ะ
    คิดถึงจังนะคะ
    ... ขอบคุณที่เข้าไปทักทายที่บ้านอุ๊นะคะ
  • คนเมืองลิง

    30 พฤศจิกายน 2547 22:05 น. - comment id 381367

    ^_^ ศีลขาดไป1ข้อแล้วค่ะวันนี้ อิอิ
    ก้อ สุราเมระยะฯ อ่ะค่ะ และขอมารับฟังธรรมะเหมือนเคยนะคะ ยังมีสติอยู่ค่ะ
  • รัถยา

    1 ธันวาคม 2547 01:08 น. - comment id 381444

    เอ แค่วอกแวก หวั่นไหว จะอยู่ครบไหมนะเนี่ย
    
    ขอบคุณมากขอรับ
  • แมงกุ๊ดจี่// ไม่ได้ล๊อกอิน

    1 ธันวาคม 2547 17:23 น. - comment id 381847

    สวัสดีค่ะ....พี่แก้วฯ
    
    ขอบคุณพระธรรมนำพร้อมคำสอน
    เป็นบทกลอนให้ซึมซับไม่สับสน
    ตั้งกายนิ่งจิตนิ่งสิ่งดี-ดีได้มาดล
    ให้เป็นคนมีสติสมาธิพาเจริญ.....
    
    ู^___^  ขอบคุณ บทกลอนที่มีค่า  ..........
    
  • แก้วประเสริฐ

    1 ธันวาคม 2547 22:24 น. - comment id 382040

    คุณ  เพราะรัก
    
                ทุกชีวิตก็แบบนี้แหละคิดแล้วไม่ค่อยสมหวังก็จะรู้สึกเซ็งต่อชีวิต  หากเรารู้จักวางไว้บ้างก็จะทำให้เราค่อยดีขึ้นหรือหาอะไรที่ทำแล้วไม่ต้องมานั่งคิดของเก่าเพื่อให้เพลิดเพลิน เช่นอ่านธรรมของพระพุทธเจ้ามีแต่ได้ไม่มีเสียหรอก  นิยายเสียอีกถึงแม้ให้ความเพลิดเพลินแต่หากเข้าไปก็ย่อมวุ่นวายใจได้จ๊ะ  ขอบคุณมากครับ
    
                            แก้วประเสริฐ.
  • แก้วประเสริฐ

    1 ธันวาคม 2547 22:25 น. - comment id 382042

    คุณ  กุ้งหนามแดง
    
                 ขอบคุณมากครับยอดหญิงแห่งธรรมชาดก
                                แก้วประเสริฐ
  • แก้วประเสริฐ

    1 ธันวาคม 2547 22:27 น. - comment id 382043

    คุณ  ไอติมรสต้มยำ
    
                 ขอบคุณมากครับขอให้หายเร็วนะครับ ผมแวะไปเยือนมาแล้วล่ะครับกลัวไม่ได้ทานไอติม
    
                         แก้วประเสริฐ.
  • แก้วประเสริฐ

    1 ธันวาคม 2547 22:28 น. - comment id 382047

    คุณ  Robert
    
              ขอบคุณมากครับที่ยกย่อง  แต่ผมคิดว่ายังห่างไกลอีกมากครับที่ทำไปเพราะใจรักครับ
    
                          แก้วประเสริฐ.
  • แก้วประเสริฐ

    1 ธันวาคม 2547 22:30 น. - comment id 382048

    คุณ  extreme life
    
             ยังไม่ถึงกับทำลายกิเลสหรอกครับเพียงแค่ทำให้เราเป็นผู้ประพฤติดีประพฤติชอบเท่านั้นเอง ต้องไปอีกไกลมากครับถึงจะทำลายได้ แต่ก็ยังดีกว่าไม่มีเสียเลยครับ ขอบคุณมากครับ
    
                          แก้วประเสริฐ.
  • แก้วประเสริฐ

    1 ธันวาคม 2547 22:31 น. - comment id 382051

    คุณ  สาวดำ
    
               จ้าไม่ทักทายบ้านหลานสาวแล้วจะให้ไปทักทายใครอีกล่ะจริงไหมเอ่ย   ขอบใจหลานมากจ้า
    
                           แก้วประเสริฐ.
  • แก้วประเสริฐ

    1 ธันวาคม 2547 22:38 น. - comment id 382055

    คุณ คนเมืองลิง
    
             ครับแต่หากเรามีสติมั่นไม่ให้สุราพาไปในอบายแล้วย่อมไม่เป็นไรหรอกครับ  เพราะบางครั้งสังคมก็ต้องมีบ้างเพราะเราเป็นคฤหัสถ์นี่นาจะมากไปน้อยไปก็ไม่ดีครับ ขอบคุณมากนะครับ
    
                       แก้วประเสริฐ.
  • แก้วประเสริฐ

    1 ธันวาคม 2547 22:42 น. - comment id 382059

    คุณ รัถยา
    
             ต้องอยู่ครบซิครับเพราะยังไม่ผิดศีล  การผิดศีลที่วางไว้ ต้องพร้อมด้วย กาย วาจา และใจครับ   ใจเราวอกแวก มันเป็นเรื่องของใจ ไม่ถือว่าขาดไปเพราะกายไม่ได้กระทำ วาจานั้นสงบเงียบ   หรือ วาจา ใจผิดไปก็ยังถือว่าไม่ขาดเพราะกายยังไม่กระทำครับ เมื่อกายกระทำแต่ วาจาและใจไม่พร้อมกระทำก็ไม่ผิดอีกครับ เพราะอาจจะถูกบังคับก็ได้ใจไม่พร้อมจะกระทำสาเหตุต้องครบถ้วนทั้งสามอย่างครับและต้องสมบูรณ์ด้วย ถึงจะว่าผิดศีลครับ
    
                          แก้วประเสริฐ.
  • แก้วประเสริฐ

    1 ธันวาคม 2547 22:44 น. - comment id 382062

    คุณ  แมงกุ๊ดจี่
    
              ขอบคุณน้องมากนะครับ สิ่งใดเรารับได้ก็ควรรับไว้ไตร่ตรอง ว่าอันไหนให้คุณหรือโทษ  แต่ธรรมของพระพุทธเจ้าเรานั้นมีแต่คุณหาโทษมิได้  ครับ   อนุโมทนาด้วยนะครับ
    
                          แก้วประเสริฐ.
  • พี่ดอกแก้ว

    3 ธันวาคม 2547 15:32 น. - comment id 383051

    สีลวิสุทธิหยุดบาปที่อาบจิต 
    ด้วยศักดิ์สิทธิ์จตุปาริสุทธิศีล 
    ปาติโมกข์สังวรสอนชีวิต 
    รักษาศีลพ้นอบายได้ภพดี 
    
    อินทรียสังวรศีลสำรวม 
    ไม่หละหลวมทวารหกพกราศี 
    ด้วยสติเป็นประธานงานชีวี 
    ระวังทวารด้วยดีอย่างมั่นคง 
    
    อาชีวปาริสุทธิศีลสิ้นทุรา 
    เว้นมิจฉา หาเลี้ยงชีพอย่างลุ่มหลง 
    มีความเพียรวิรตีเพื่อมุ่งตรง 
    ไม่พะวงในบาปอาบอวิชชา 
    
    ปัจจยสันนิสสิตศีล 
    พิจารณาการอยู่กินอย่างศึกษา 
    ปัจจัยสี่ที่ดำรงคงชีวา 
    ด้วยปัญญาก่อนใช้ไม่หลงเมา 
    
    ความบริสุทธิ์ของศีลสี่ประการ 
    เป็นสะพานสู่กมลพ้นความเขลา 
    สร้างสงบให้ใจได้บรรเทา 
    คลายร้อนเร่าทุจริตจิตพ้นพาล
    
  • แก้วประเสริฐ

    7 ธันวาคม 2547 12:28 น. - comment id 384315

    คุณ  พี่ดอกแก้ว
    
                ขอบคุณมากครับ
    
                   แก้วประเสริฐ.